Eserler / Projelerimiz


PROJELER VE ARAŞTIRMA FAALİYETLERİ

1.1. Biten Projeler

1.1.1. Proje Adı: Malatya'da Kayısı Yetiştiriciliğinin Sorunları ve Çözüm Yollarının Araştırılması

Projeyi Destekleyen Kuruluş: İnönü Ü. Araştırma Fon Saymanlığı (İ.Ü. AFS 99/12)

Projenin Süresi: 1 Yıl (01.05.1999-01.05.2000)

Proje Yürütücüsü:

Yrd.Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Projenin Amacı: Dünyanın en önemli yaş ve kuru kayısı üretim merkezi olan Malatya'da kayısı üretimi sırasında yöre üreticilerinin karşılaştıkları sorunların araştırılması ve uygulanabilir çözüm yollarının ortaya konması amaçlanmıştır. Ülke ekonomisine yılda yaklaşık 100-150 milyon $ döviz girdisi sağlayan kuru kayısı ile ilgili gerek üreticilerin ve gerekse bu konuda çalışma yapan araştırıcıların başvuracakları kaynak bir kitabın bulunmayışı dikkate alınarak öncelikle yöre üreticisinin ihtiyaçlarına cevap verecek ve kuru kayısı üretimine yönelik bir kayısı yetiştiriciliği kitabı hazırlanmıştır.

1.1.2. Proje Adı: Kayısı Koleksiyon Projesi (I. Aşama)

Projeyi Destekleyen Kuruluş: İnönü Ü. Araştırma Fon Saymanlığı (İ.Ü. AFS 99/13)

Projenin Süresi: 3 Yıl (01.03.1999-01.03.2002)

Proje Yürütücüleri

Prof. Dr. Aslan Aksoy, İnönü Ü. Eğitim Fakültesi

Doç. Dr. Turgay SEÇKİN, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Kimya Böl.

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Böl.

Sedat USLU, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Projenin Amacı: Proje, ülkemizde kayısı konusunda yapılacak bilimsel araştırmaları teşvi etmek, bu araştırmalara imkanları ölçüsünde katkıda bulunmak, bilimsel araştırmalar için ismine doğru aşı kalemi, polen, çiçek, yaprak, taze ve kuru meyve sağlamak, ayrıca yöre üreticilerine kayısı yetiştiriciliği ile ilgili kültürel uygulamalar hakkında uygulamalı bilgiler vermek amacıyla yürütülmektedir.Bu amaçla kampus içerisinde düzenlenen alana Nisan 1999'da 250 kayısı fidanı dikilmiştir. Ağustos ayında fidanı bulunamayan 30 yerli ve yabancı kayısı çeşidine ait aşı kalemi sağlanmış ve durgun göz aşısı yapılmıştır.  Proje kapsamında ülkemizde yürütülen 5 bilimsel araştırmaya materyal desteği sağlanmıştır. 

1.1.3. Proje Adı: Hacıhaliloğlu ve Kabaaşı Kayısı Çeşitlerinde Derim Kriterlerinin ve Optimum Derim Zamanının Saptanması

Projeyi Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK (TARP-2573-11).

Projenin Süresi: 32 Ay (01.03.2000-01.12.2003)

Proje Yürütücüleri:

Doç. Dr. İbrahim Bolat, Harran Ü. Ziraat Fak. Bahçe Bitk. Bölümü

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Mustafa ŞAHİN, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Sedat USLU, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Naim DEMİRTAŞ, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Tarık PEKTEKİN, Malatya Valiliği Kayısı Araştırma ve Tanıtma Vakfı

Projenin Amacı: (Malatya’nın en önemli iki kurutmalık kayısı çeşidi olan Hacihaliloğlu ve Kabaaşı kayısı çeşitlerinde hasat kriterleri ve optimum hasat zamanları belirlenmiştir.

 1.1.4. Proje Adı: Kayısıda Kurutma Öncesi Ön İşlemlerin Kuru Kayısı Kalitesine ve Dayanımına Etkisi

Projeyi Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK (TARP-2573-5)

Projenin Süresi: 2 Yıl (01.01.2000-01.01.2002)

Proje Yürütücüleri:

Kadir ÖZTÜRK, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Belgin ÇELİK, Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Prof. Dr. İsmail KARAÇALI, Ege Ü. Ziraat Fak. Bahçe Bitkileri Bölümü

Doç. Dr. Turgay SEÇKİN, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Kimya Bölümü

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Projenin Amacı: (Malatya’nın en önemli tarımsal ürünü olan kayısının kükürtlenmesi ve kurutulması sırasındaki uygulamaların ürün kalitesine etkileri araştırılmıştır.)

1.1.5. Proje Adı: Malatya'nın Önemli Meyve Genetik Kaynaklarının Belirlenmesi ve Muhafaza Edilmesi

Projeyi Destekleyen Kuruluş: İnönü Ü. Araştırma Fon Saymanlığı (AFS 2000/21)

Projenin Süresi: 3 Yıl (01.05.2000-30.04.2003)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Doç. Dr. Turgay SEÇKİN, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Projenin Amacı: Malatya'nın meyve tür ve çeşit zenginliği ile ilgili bugüne kadar en kapsamlı çalışma 1933-1936 yılları arasında Prof. Dr. Lütfü Ülkümen tarafından yapılmıştır. Çalışmanın yapıldığı yıllarda Malatya'nın mahalli 12 elma, 12 armut ve 11 erik çeşidin saptanmıştır. 1994-1996 yılları arasında yapılan bir ön inceleme çalışmasında yukarıda isimleri verilen elma, armut ve erik çeşitlerinden birçoğunun kaybolduğu belirlenmiştir. Son yıllarda bütün dünyada biyolojik çeşitlilik bakımından mevcut türlerin kaybolmasının önlenmesi ve koruma altına alınması ile ilgili yoğun çalışmalar yapılmakta ve bu konu üzerinde önemle durulmaktadır. Bu proje Malatya'da çeşitli meyve türlerine ait mahalli çeşitlerin varlığının belirlenmesi, biyolojik özelliklerinin ayrıntılı olarak incelenmesi ve koruma altına alınmasını amaçlamaktadır. Proje kapsamında birçoğu  kaybolmaya başlamış Barguzu, Kırmızı Kav ,Kokulu Elma   Çıtlık Mayhoş), Çıtlık (Tatlı), İngiliz, Sarı Kav, Tavşanbaşı, Şarban, Ağ Elma, Abbas, Efendi, Kafagıran, Bal Armudu, Dudunun Armudu, Aliseydi Armudu, Çil, Göksulu, Parlak (Ankara),  Kış Armudu, Kış beyi, Limon armutları ve Sarılök kayısısı İnönü Üniversitesinde kurulan Meyve Genetik Kaynakları bahçesinde koruma alınmıştır.

1.1.6. Proje Adı: Malatya ve Çevresindeki Kayısıların Seleksiyon Yoluyla Islahı Üzerine Araştırmalar.

Projeyi Destekleyen Kuruluşlar:

İnönü Ü. Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi (BAP-2002/20)

Malatya Kayısı araştırma Geliştirme ve tanıtma Vakfı

Malatya İhracatçılar Derneği

 Projenin Süresi: 2 Yıl ( 2002-2004)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Projenin amacı: Bu çalışma verim ve meyve kalitesi yüksek yeni kayısı çeşitleri ıslah etmek amacıyla kayısı üretiminin yoğun olarak yapıldığı Doğu Anadolu ve Akdeniz Bölgesinde 2002–2004 yılları arasında yürütülmüştür. Selekte edilen kayısı tipleri meyve ve çekirdek ağırlıkları, suda çözünür kuru madde miktarı, çiçeklenme ve hasat tarihleri ve diğer meyve özellikleri bakımından değerlendirilmiş. İncelenen tipler arasında iyi özelliklere sahip 44 K 02, 44 K 04, 44 K 05, 44 K 07 VE 44 K 23 selekte edilmişlerdir. Ayrıca çalışma sırasında uzun zamanlardan beri kayıp olan Sarılök kayısısı bulunmuştur. Seçilen ve koruma altına alınan kayısı tiplerinin fenolojik, pomolojik ve diğer meyve özellikleri bakımından değerlendirilmesine devam edilmektedir. 

1.1.7. Proje Adı: Kükürtleme Konusunda Bugüne Kadar Yapılan Bilimsel Çalışmaların Analizi ve Kuru Kayısıdaki Kükürt Sorununun Çözüme katkı Sağlayacak Verilerin Elde Edilmesi  

Projeyi Destekleyen Kuruluş:

Dış Ticaret Müsteşarlığı Ege, İstanbul ve Güneydogu Anadolu İhracatçı Birlikleri,

Projenin Süresi: 2 Yıl ( 2004-2005)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Yrd.Doç.Dr Ahmet Gültek, İnönü Ü. Adıyaman Fen-Edebiyat Fak. Kimya Bölümü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin Amacı: Son yıllarda kuru kayısıdaki aşırı kükürt ihracatımızı olumsuz yönde etkilemeye başlamış ve tedbir alınmadığı takdirde gelecekte daha büyük bir sorun haline geleceğinin işaretlerini vermiştir. Kayısının kükürtlenmesi ve kurutulması ile ilgili yurtiçi ve yurtdışında  yapılan araştırmaları bir araya toplamayı, analiz etmeyi ve pratik sonuçlar elde etmeyi amaçlayan bu projede çok sayıda dokümana ulaşılmıştır.  Proje kapsamında kayısının kükürtlenmesi, kurutulması, depolanması, aşırı kükürdün giderilmesi ve kayısı ile ilgili bir eğitim filmi hazırlanmıştır. Ayrıca kayısı üreticilerinin kükürt sorununa bakış açısını net olarak ortaya koyabilmek için bir anket çalışması yapılmıştır. Elde edilen veriler değerlendirildikten sonra özetlenmiş ve “Kayısıda Kükürt Sorunu” isimli bir kitap bastırılarak konu ile ilgilenen üretici ve araştırıların yararlanmasına sunulmuştur.  

1.2. Devam Eden Projeler

1.2.1. Proje Adı: Kayısı Koleksiyon Projesi. (II. Aşama).      

Projenin Süresi: 2003-2010

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin amacı:Ülkemizde kayısı konusunda yapılan araştırmalara destek vermek amacıyla üniversitemiz kampüs alanında kurulan kayısı koleksiyon bahçesinde Proje ikinci aşaması devam etmektedir.

1.2.2. Proje Adı: Geç Olgunlaşan Sofralık Kayısı Çeşitlerinin Melezleme Yolu ile Islah Edilmesi (I. Dilim)                                    

Projeyi Destekleyen Kuruluş: TÜBİTAK (TOGTAG-3099)

Dış Ticaret Müsteşarlığı Ege İhracatçı Birlikleri                   

Malatya Kayısı Araştırma, Geliştirme ve Tanıtma Vakfı

Malatya Ziraat Odası Başkanlığı      

Projenin Süresi:3 Yıl ( 2003-2006)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Abdullah ERDOĞAN, Malatya Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin amacı: Son yıllarda Malatya’nın kuru kayısı üretiminde meydana gelen artışlar kuru kayısı ihracatında sorunların yaşanmasına ve kuru kayısının ihraç fiyatının düşmesine yol açmıştır. Bu çalışma geç olgunlaşan yeni kayısı çeşitleri ıslah ederek yaş kayısı tüketiminin artırılmasına çalışılmaktadır. Bu amaçla 36 farklı kombinasyonda yaklaşık olarak 2000 kayısı çöğürü elde edilmiş ve arazi koşullarına aktarılmıştır.  

1.2.3. Proje Adı: Hacıhaliloğlu Kayısı Çeşidinin Melezleme Yoluyla Verim ve Bazı Meyve Özelliklerinin Islahı.                              

Projeyi Destekleyen Kuruluşlar:

Devlet Planlama Teşkilatı

Dış Ticaret Müsteşarlığı Ege İhracatçı Birlikleri

Projenin Süresi:3 Yıl ( 2003-2006)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Abdullah ERDOĞAN, Malatya Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin amacı: Proje dünyanın en önemli kurutmalık kayısı çeşidi  Hacıhaliloğlu’nun meyve iriliği, verim ve diğer olumsuz özelliklerinin melezleme yoluyla ıslah edilmesini amaçlamaktadır. Bu amaçla 8 farklı kombinasyonda yaklaşık olarak 1300 kayısı çöğürü elde edilmiş ve arazi koşullarına aktarılmıştır. 

1.2.4. Proje Adı: Erkenci Kayısıların  Melezleme Yoluyla Islahı.  

Projeyi Destekleyen Kuruluşlar:

Dış Ticaret Müsteşarlığı Ege İhracatçı Birlikleri

Projenin Süresi:3 Yıl ( 2005-2012)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin amacı: Proje erken olgunlaşan meyve kalitesi yüksek sofralık kayısı çeşitleri ıslah etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla 2005 yılında 56 kombinasyonda suni melezlemeler yapılmış yaklaşık olarak 2000 kayısı tohumu elde edilmiştir.

 

1.2.5. Proje Adı: Orta Mevsim Kayısıların Melezleme Yoluyla Islahı.   

Projeyi Destekleyen Kuruluşlar:

Dış Ticaret Müsteşarlığı Ege İhracatçı Birlikleri

Projenin Süresi: 3 Yıl ( 2005–2012)

Proje Yürütücüleri:

Yrd. Doç. Dr. B. Murat ASMA, İnönü Ü. Fen-Edebiyat Fak. Biyoloji Bölümü

Uzman Tuncay KAN, İnönü Ü. Kayısı Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü

Uzman Ogün BİRHANLI, İnönü Ü. Eğitim Fak. Fen-Bilgisi Öğretmenliği

Projenin amacı: Proje erken olgunlaşan meyve kalitesi yüksek sofralık kayısı çeşitleri ıslah etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla 2005 yılında 82 kombinasyonda suni melezlemeler yapılmış yaklaşık olarak 2300 kayısı tohumu elde edilmiştir.